ŞANLIURFA.CAM.Sondakika haberler ve güncel haber sitesi.
ŞANLIURFA.CAM.Sondakika haberler ve güncel haber sitesi.
DÜNYA

Cumhurbaşkanı Xi, Çin, Rusya ve ABD devlet başkanlarının görüşmesine başkanlık etti

Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, bugün Çin’in Shenzhen kentinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve ABD Başkanı Donald Trump ile üçlü görüşme gerçekleştirdi.

Cumhurbaşkanı Xi, Çin, Rusya ve ABD devlet başkanlarının görüşmesine başkanlık etti
Paylaş:

Üç ülkenin devlet başkanları, “dünya barışını korumak, büyük devletler arasındaki stratejik istikrarı güçlendirmek” ana başlığı altında, derinlemesine görüş alışverişinde bulundu.   

Xi Jinping görüşmede yaptığı konuşmada, Çin, Rusya ve ABD’nin en yüksek liderlerinin tarihte ilk kez üçlü görüşme gerçekleşmelerinin çığır açıcı öneme sahip olduğuna vurgu yaptı.

Xi, “Tarih bize ilham verdi: Büyük devletler birbirleriyle barış içinde olursa, dünya huzurlu olur, büyük devletler birbiriyle çatışırsa, dünya kaosa düşer. Barış, insanlığın kalıcı beklentisidir. Bizim yerküremizde tarihten beri 10 binden fazla savaş patlak vermiştir. Günümüz dünyasında yine  60’tan fazla bölgesel çatışma devam ediyor. 80 yıl önce faşizme karşı küresel belkemiği olan Çin, Rusya ve ABD, omuz omuza mücadele etti, ulu bir zafer kazandı, dünya halkına barış ve huzur getirdi. Tarih, en iyi ders kitabıdır, Biz, tarihi hep yürekte taşımalı, tarihten ders almalı, geleceği yaratmalıyız.” diye konuştu.

Xi, “İnsanlık, aynı bir yerkürede yaşıyor ve aynı kader birliğini oluşturuyor. Bu yerkürede, büyük devletler, özel sorumluluklarına sahip oluyorlar. Büyük devletler arasındaki olumlu etkileşim, seçici bir konu değil, mutlaka yanıt verilmesi gereken bir konudur. Son yıllarda biz, yeni dönemde Çin-Rusya kapsamlı stratejik işbirliği ortaklığını hızlandırdık, Çin-ABD yapıcı ve stratejik istikrarlı ilişkilerini oluşturmak için aktif çaba harcadık, barış içinde bir arada  yaşama, genel istikrar ve dengeli gelişime dayalı büyük devletlerarası ilişkilerin yeni düzenini yarattık. Bu, üç ülkeye yarar sağladığı gibi, tüm dünyaya da mutluluk getirdik. Şu an dünyada yüzyılda ender rastlanılan değişimin evrimi hızlandı, yerküre huzurlu değil. Ancak yağmurlu ve rüzgarlı sınama karşısında sorumluluğu üstlenmenin önemi daha belirgin hale gelir.Dünyanın başlıca büyük devletleri ve BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri olan Çin, Rusya ve ABD, diğer ülkelere örnek teşkil etmeli, işbirliği tavrıyla küresel meydan okumaları birlikte göğüslemeli, küresel barış ve istikrarı birlikte korumalı, insanlığın ilerlemesine daha büyük katkı sağlamalı. ” diye konuştu.  

Xi Jinping görüşmede yaptığı konuşmada, büyük ülkelerin  birbirlerine doğru bir şekilde yaklaşmaları ve küresel barışa temel güvence sağlanması için dört maddelik önerisini ortaya koydu.

Buna göre, ilk olarak karşılıklı saygıda ısrarcı olunmalı. Bu,  büyük devletler arasındaki ilişkilerin temel ilkesi. Çin, Rusya ve ABD, ulusal koşullar açısından birbirlerinden farklı olup,  birbirlerini değiştiremez, bu da tarihte oluşan bir gerçek olduğu gibi, üç ülkenin halklarının kendi iradesine göre yaptıkları bir seçimdir. Üç ülkenin birbirlerine yaklaşmak için yaptıkları doğru seçenek, karşılıklı saygı, görüş farklılıklarını bir kenara bırakıp, ortak gelişme gerçekleştirmek. Üç ülke, birbirlerinin egemenliğine, toprak bütünlüğüne, siyasi sistemine, gelişim yoluna, temel çıkarına ve endişesine saygı göstermeli. Üç ülke, içişlerine karışmama ilkesini üstte tutmalı, birbirlerinin temel hassas konularında erken iletişim, karşılıklı anlayış, temkinli hareket gerçekleştirmeli, özellikle birbirlerinin kırmızı çizgilerine dokunmamalı.

İkincisi, barış içinde bir arada yaşama ilkesinde ısrarcı olunmalı. Tukidides Tuzağı’na düşmek, kaçınılmaz bir kader olamaz.  Bu tuzağa düşüp düşmeyeceği, başlıca büyük ülkelerin tercihlerine bağlı olacaktır. Üç ülke birbirleriyle çatışmak ve zıtlaşmak yerine birbirlerine ortak ve dost olmalı, böylece barış içinde bir arada yaşamanın temelini oluşturmalı ve söz konusu tuzağa düşmeyi önlemeli. İkinci Dünya Savaşı'nda başlıca galipler olan üç ülke, savaş sonrası uluslararası düzeni, BM Şartı ile İkinci Dünya Savaşı’nda zor kazanılan nihai zaferi kararlılıkla savunmalı. Nükleer silahlar, insanlık için "Damokles'in Kılıcı"dır, bu silahlar tamamen yasaklanıp etkisiz hale getirilmeli ve nükleer silahsız bir dünya kurulmalı. Nükleer silahlara dayalı savaşta nihai zafer kazanan taraf kalmaz, bu savaş gerçekleştirilmemeli. Bu savaşların patlak vermesini önlemek için tüm olanaklar kullanılmalı, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması'na bağlı kalınmalı ve küresel stratejik istikrar korunmalı.  

Üçüncüsü, kazan-kazana dayalı işbirliğinde ısrarcı olunmalı. Üç ülke, gelişim özellikleriyle avantajları açısından birbirlerinden farklı, ancak ekonomi açısından birbirlerini etkin şekilde tamamlamakta. Bu nedenle birbirlerinin avantajlarından faydalanıp, koordinasyon ve eş güdüm güçlendirebilir. Üç ülke, Soğuk Savaş zihniyetinden vazgeçmeli, ticari ve ekonomik işbirliğini güçlendirmeli, birbirlerinin kaynak, imalat ve tüketim alanlarındaki avantajlarını entegre etmeli, “işbirliği kek”ini büyütmeli, kazan-kazanı gerçekleştirmeli, birbirlerinden ayrışmamalı ve zincirleri bozmamalı. Küresel enerji güvenliği ciddi meydan okumalarla karşı karşıya bulunuyor. Üç ülke bu durum altında koordinasyon ve iletişimi güçlendirmeli, bu alanda endüstri ve tedarik zincirlerinde istikrar ile pürüzsüz işleyişi korumalı, böylece küresel enerji piyasasında güvenlik ve istikrar sağlamalı.  

Dördüncüsü, diyalog ve istişarede ısrarcı olunmalı. Büyük ülkeler arasında görüş ayrılıkların bulunması, doğaldır. Bu durumda  iletişim olmazsa, birbirlerine karşı kuşkular yayılır, çünkü küçük sürtüşmeler büyük çatışmalara dönüşebilir. Üç ülke olağan ve düzenli üst düzeyli temasları korumalı, çeşitli kademelerdeki diyalog kanallarını açık tutmalı, kriz iletişimi ve önleme mekanizmaları kurmalı, birbirlerini yanlış değerlendirmeyi azaltmalı, anlaşmazlıkları kontrol altına almalı,  sürtüşmelerin tırmanmasını önlemeli. Bugün, üst üste çeşitli küresel anlaşmazlıklar meydana geliyor, eski sıcak sorunlar soğuduktan sonra, yeni sorunlar meydana gelir. Bu nedenle uluslararası toplumun büyük devletlerin ara bulucuğuna olan beklentisi büyük. Üç ülke, çatışma taraflarının görüşme masasına geri dönüp, anlaşmazlıkları siyasi ve diplomatik yolla çözmelerini sağlamaya devam etmeli.  

Rusya Devlet Başkanı Putin görüşmede yaptığı konuşmada, tarihte ilk üçlü görüşmeyi organize etmesinden dolayı Çin’e teşekkür etti. Putin, Rusya, Çin ve ABD’nin hep büyük devletler  ve BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri olduklarına işaret ederek, İkinci Dünya Savaşı’da kazanılan zaferin üç ülkeyi birbirleriyle bağladığını, BM Şartı’nın amacını savunma, küresel barışı korumanın üç ülkenin ortak sorumluluğu olduğunu, sıcak sorunları rasyonel çözmenin ise üç ülkenin ortak çıkarlarına uyduğunu kaydetti. Putin, üç ülkenin egemenlik eşitliği, birbirlerinin iç işlerine karışmama ilkelerinde ısrarcı olmaları, işbirliği yoluyla endişeleri dengeli şekilde çözebilen yolları bulmaları gerektiğini söyledi. Putin, Çin ve ABD ile karşılıklı saygı gerçekleştirmeye, eşit diyalog kurmaya, barış içinde bir arada yaşamaya,  anlaşmazlıkları rasyonel şekilde çözmeye, serbest ve dışa açık küresel ticareti teşvik etmeye, enerji ve gıda güvenliğini korumaya, yapay zeka alanındaki küresel işbirlğini pekiştirmeye, dünya barışı ve güvenliğinin korunmasına ortak katkı sağlamaya hazır olduklarını kaydetti.

ABD Başkanı Trump görüşmede yaptığı konuşmada, üçlü görüşmenin dünyanın odağı haline geldiğine işaret ederek, hayati önem taşıyan bu görüşmenin bir tarihi yarattığını söyledi. Trump, üç ülkenin hep nükleer silah sahibi olduklarına işaret ederek, bu nedenle dünya barışı ve istikrarını korumak için özel önemli sorumluluğuna sahip olduğunu vurguladı. Üç ülkenin nükleer silahlarının yayılmasını birlikte önlemeleri ve bu silahların insanlığa trajedi getirmesini birlikte engellemeleri gerektiğine işaret eden Trump, istikrarı korumak ve barışı gerçekleştirmek için diyaloğa ihtiyaç duyulduğuna işaret ederek, her türlü sorunun diyalog yoluyla çözülmesi gerektiğini söyledi. Trump, kendisinin Cumhurbaşkanı Xi ve Devlet Başkanı Putin ile birlikte yerküreyi daha iyi korumaya, geleceğin daha güvenli olmasını sağlamaya hazır olduğunu ifade etti.

Üç lider görüşmede, Ukrayna krizi, nükleer silahlarının yayılmasını önleme, Orta Doğu’daki durum, Kore Yarımadası gibi önemli küresel ve bölgesel sorunlar hakkında görüş alışverişinde bulundular.           

Daha sonra, Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping görüşmeyi özetlerken yaptığı konuşmada, bugün yapılan Çin-Rusya-ABD devlet başkanları görüşmesinin olumlu, yapıcı ve verimli olduğunu vurguladı. Üç ülkenin barışı koruma yönündeki yaklaşımının aynı olduğunu ifade eden Xi, üç ülkenin İkinci Dünya Savaşı’nda omuz omuza mücadele etme tarihini hep hatırladığını, hep zor kazanılan barışa değer vermeyi vurguladığını belirtti.

Xi, büyük ülkelerin tüm dünya ülkelerinin rasyonel güvenlik endişelerine önem vermeleri gerektiğine dikkat çekerek, diyalog ve görüşmenin anlaşmazlıkları çözmek için doğru seçenek olduğunu söyledi. Xi, “ Diyalog durmazsa, görüşme kapısı kapanmazsa, barışın ümidi var demektir. İşbirliği, meydan okumaları göğüslemek için mutlaka kullanılması gereken yoldur. İşbirliği, ortak çıkarlar temelinde sağlanmalı, barış ve karşılıklı yarar, ise işbirliği yoluyla teşvik edilmeli. ” diye konuştu.

  Xi, “Bugünkü üçlü görüşmede ekilen tohumlar, mutlaka kök salacak, filizlenecek, çiçek açacak ve meyve verecektir.  Üç ülke, son görüşmede varılan mutabakatları etkin şekilde hayata geçirmeli, iletişimi güçlendirmeli, diyalogla görüş birliğini biriktirmeli, sorumluluk üstlenerek meydan okumaları göğüslemeli, böylece daha güzel bir dünya inşa etmeli.” diye konuştu.

Görüşme bitiminde “Çin-Rusya-ABD Devlet Başkanları Barış Bildirisi” adlı belge yayımlandı.

Hibya Haber Ajansı

Bu haber ŞANLIURFA.CAM.Sondakika haberler ve güncel haber sitesi. tarafından yayımlanmıştır. İzinsiz kopyalanamaz, alıntılarda kaynak gösterilmesi zorunludur.

DÜNYA Haberleri

Yorumlar

Editoryal moderasyon aktif

Yorum Yaz

Yorumunuz incelendikten sonra yayın ilkelerimize uygun bulunması hâlinde yayınlanır. Hakaret, iftira ve reklam içeren ifadeler reddedilir.

adlı okura yanıt yazıyorsunuz.
0 / 2000

Bu içeriğe henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yazın.