Çorum’un Boğazkale ilçesindeki Boğazköy/Hattuşa Örenyeri’nde yürütülen kazılarda, Kadeş Barış Antlaşması’na ait yeni bir tablet parçası bulundu.
Hitit Kralı III. Hattuşili ile Mısır Kralı II. Ramses arasında yapılan Kadeş Barış Antlaşması’nın Akadça çivi yazılı nüshalarından birinin ön yüzüne ait olduğu belirlenen parça, Hitit kral sarayının bulunduğu Büyükkale’de keşfedildi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, keşfin 21 Eylül Dünya Barış Günü’nde duyurulduğunu belirterek, “Barışın binlerce yıllık izini Anadolu’nun toprağında bulduk!” ifadelerini kullandı.
Yeni tablet parçasının bir ülkeden diğerine sığınan insanlara yönelik muameleyi düzenleyen hükümlere ait satırlar içerdiğini belirten Ersoy, “İnsanların evlerinin tahrip edilmemesine ilişkin ifadeler, binlerce yıl öncesinden bugünümüze güçlü bir mesaj taşıyor. 21 Eylül Dünya Barış Günü’nde kamuoyuyla paylaştığımız bu kıymetli keşif, Anadolu’nun barış ve diplomasi tarihindeki köklü yerini bir kez daha ortaya koyuyor” dedi.
Ersoy, “Binlerce yıl öncesinden günümüze ulaşan bu miras, insan hayatını ve onurunu koruma sorumluluğumuzu hatırlatıyor. Filistinli kardeşlerimiz başta olmak üzere, tüm insanların güven içinde, barış ve huzurla yaşayacağı bir gelecek diliyoruz” ifadelerini kullandı.
Tablet parçasının bulunduğu alanda yaklaşık bir yıl boyunca detaylı bilimsel incelemeler yürütüldü. İncelemeler sonucunda parçanın Kadeş Barış Antlaşması’nın nüshalarından birine ait olduğu tespit edildi.
Yeni buluntuda, antlaşmanın 12-20. maddelerinde ele alınan, iki tarafın ülkelerinden kaçan ve diğer ülkeye sığınan insanlara yönelik muameleyi düzenleyen hükümlere ait satırların yer aldığı belirlendi. Metnin okunabilen bölümlerinde Mısır ve Hatti ülkelerinden kaçan kişilerden söz edilirken, evlerin tahrip edilmemesine ilişkin ifadeler de tespit edildi.
Kadeş Barış Antlaşması’nın Mısırca metni Mısır’daki tapınak duvarlarına hiyerogliflerle işlenirken, Akadça metnine ait kil tablet parçaları Hattuşa’da 1906-1912 yılları arasındaki ilk dönem kazılarında ortaya çıkarılmıştı.
Yeni keşfin, antlaşmanın Hattuşa’daki kil tablet nüshalarının tamamlanmasına yönelik çalışmalara katkı sağlaması bekleniyor.
Hibya Haber Ajansı
