.Önergede, yüzlerce çiftçinin geçmiş yıllarda sulama bedellerini ödediklerini belirtmelerine rağmen yeniden borçlandırıldıkları iddiasına dikkat çekildi. Özellikle elden yapılan ödemelerde makbuz veya dekont verilmediği yönündeki beyanların, çiftçilerin yaşadığı mağduriyetin ispatlanmasını zorlaştırdığı ifade edildi.
CULLAP SULAMA BİRLİĞİNDE 300-350 ÇİFTÇİYE GEÇMİŞ DÖNEM BORCU İDDİASI
Milletvekili Dilan Kunt Ayan’ın önergesinde yer alan iddialara göre, Şanlıurfa’nın Haliliye ilçesinde faaliyet gösteren Cullap Sulama Birliği bünyesinde yaklaşık 300-350 çiftçiye 2022, 2023 ve 2024 yıllarına ait geriye dönük sulama borçları çıkarıldı.
Çiftçilerin söz konusu yıllarda sulama bedellerini elden ve yüzde 10 indirim uygulanarak ödediklerini, bu nedenle yeniden borçlandırılmalarının haksız olduğunu savundukları belirtildi.
Önergede, geçmiş dönemlerde tahsilat yapan bazı personel hakkında usulsüzlük veya yolsuzluk iddialarının bulunduğu, bu süreç nedeniyle çiftçilere yeniden borç çıkarıldığı yönündeki bildirimlere yer verildi. Çiftçilere borçlarını ödedikten sonra mahkemeye başvurmalarının söylendiği de iddialar arasında yer aldı.
Dilan Kunt Ayan, tahsilat görevlilerinin olası usulsüzlüklerinin araştırılmadan, çiftçilerin ödeme beyanları ve mevcut kurumsal kayıtlar karşılaştırılmadan yeniden borçlandırılmalarının ciddi mağduriyetlere yol açabileceğine dikkat çekti.
SURUÇ’TA YÜZDE 50 İNDİRİM İDDİASI
Önergede gündeme getirilen bir diğer konu ise Topçu Gündaş Suruç Sulama Birliği oldu.
İddialara göre, bazı tahsilat görevlileri çiftçilerden yüzde 10, yüzde 20 veya yüzde 30 indirim uygulayarak elden ödeme alırken, birlik kayıtlarında yüzde 50 indirim uygulanmış gibi işlem yaptı. Çiftçilerin ödediği tutar ile kayıtlara geçirilen tutar arasındaki farkın görevliler tarafından haksız kazanç olarak elde edildiği ve bu durumun kamu zararına yol açtığı ileri sürüldü.
Söz konusu iddialar henüz soru önergesinde dile getirilen iddialar niteliğinde olup, bunların doğruluğunun ilgili kurumlar tarafından yapılacak inceleme ve soruşturmalarla ortaya konulması gerekiyor.
ÇİFTÇİLERİN ÖDEMELERİ HANGİ KAYITLARLA DOĞRULANACAK?
Önergede, elden ödeme yapan çiftçilerin ellerinde makbuz veya banka dekontu bulunmamasının önemli bir sorun oluşturduğu vurgulandı. Çiftçilerin, indirimli ödeme uygulamasının tahsilat görevlileri tarafından yönlendirildiğini ve bu nedenle resmi ödeme belgelerinin kendilerine verilmediğini ileri sürdükleri aktarıldı.
Ayan, sulama bedellerinin tahsilatında yaşandığı öne sürülen usulsüzlüklerin sorumluluğunun doğrudan çiftçilere yüklenmemesi gerektiğini belirterek geçmiş dönem tahsilat defterlerinin, muhasebe kayıtlarının ve banka hesaplarının karşılaştırılması yoluyla kapsamlı denetim yapılmasının önemine işaret etti.
BORÇLARA FAİZ İŞLETİLMESİ DE GÜNDEMDE
Soru önergesinde, daha önce ödeme yaptıklarını beyan eden çiftçilere yeniden borç çıkarılmasının yanı sıra bu borçlara faiz ve diğer ek yükümlülüklerin uygulanması da gündeme getirildi.
Sulama borçlarının çiftçilerin ekonomik durumunu ve tarımsal üretimin sürdürülebilirliğini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekilen önergede, ödeme iddialarının hangi usulle değerlendirildiği ve makbuzu bulunmayan çiftçiler için bir itiraz mekanizması oluşturulup oluşturulmayacağı soruldu.
Ayrıca iddialar açıklığa kavuşturuluncaya kadar yeniden çıkarılan borçların ve bunlara ilişkin faizlerin tahsilatının durdurulması konusunda Bakanlığın herhangi bir işlem yapıp yapmayacağı da sorular arasında yer aldı.
BAKAN YUMAKLI’YA 11 SORU YÖNELTİLDİ
DEM Parti Şanlıurfa Milletvekili Dilan Kunt Ayan, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’dan şu konularda yazılı yanıt istedi:
Cullap Sulama Birliğinde yaklaşık 300-350 çiftçiye çıkarıldığı belirtilen geçmiş dönem borçlarının toplam tutarı ne kadar?
Geçmiş dönemlerde tahsilat yapan personel hakkında idari soruşturma veya adli süreç başlatıldı mı?
Çiftçilerden elden ve yüzde 10 indirimli tahsilat yapıldığı iddiaları araştırıldı mı?
Topçu Gündaş Suruç Sulama Birliğinde indirim oranlarının kayıtlara farklı yansıtıldığı ve aradaki farkın haksız kazanç olarak elde edildiği iddiaları hakkında Bakanlığın bilgisi var mı?
Her iki sulama birliğinde kamu zararı oluşup oluşmadığı tespit edildi mi? Edildiyse zararın tutarı ne kadar?
Çiftçilerin ödeme beyanları, tahsilat defterleri, muhasebe kayıtları ve banka hesapları karşılaştırılarak kapsamlı denetim yapıldı mı?
Daha önce ödeme yaptıklarını belirten çiftçilere yeniden borç çıkarılmasının ve bu borçlara faiz uygulanmasının hukuki dayanağı nedir?
Makbuzu veya dekontu bulunmayan çiftçilerin mağduriyetlerinin giderilmesi için inceleme ve itiraz mekanizması oluşturulacak mı?
İddialar açıklığa kavuşturuluncaya kadar borç ve faiz tahsilatlarının durdurulması için işlem yapılacak mı?
Denetim görevini yeterince yerine getirmediği ileri sürülen yöneticiler hakkında inceleme başlatıldı mı? Benzer olayların önlenmesi için hangi tedbirler alınacak?
Benzer iddialar Şanlıurfa’daki diğer sulama birliklerinde de bulunuyor mu? Genel denetim başlatıldı mı ve mağdur çiftçi sayısı ile toplam mağduriyet tutarı belirlendi mi?
GÖZLER BAKANLIĞIN VERECEĞİ YANITTA
Şanlıurfa’daki sulama birliklerine ilişkin iddialar, çiftçilerin ödeme kayıtlarının güvenilirliği, tahsilat süreçlerinin denetlenmesi ve kamu kaynaklarının korunması konularını yeniden gündeme getirdi.
Çiftçilerin geçmiş yıllarda yaptıkları ödemelerin kayıtlar üzerinden araştırılması, varsa usulsüzlüklerin ortaya çıkarılması ve mağduriyetlerin giderilmesi beklentisi öne çıkıyor.
Tarım ve Orman Bakanlığının soru önergesine vereceği yanıtla birlikte, iddialara ilişkin yürütülen incelemelerin durumu, geçmiş dönem borçlarının dayanağı ve çiftçilerin mağduriyetlerinin giderilmesine yönelik olası adımların netleşmesi bekleniyor.